Ekonomi
Ifo: Almanya'nın savunma borcunun üçte birinden fazlası başka alanlara gitti
10.09.2026 11:36
Almanya'da savunma ve güvenlik harcamaları için 2025'te alınan 28,6 milyar euroluk ek borcun 11 milyar eurosu, ilave savunma harcamasına dönüşmeyerek merkezi bütçede başka harcamalar için alan oluşturdu. Ifo Enstitüsünün "Borç freninin dışında savunma: 2025'te çok mühimmat, az araştırma" başlıklı raporuna göre, savunma muafiyeti kapsamındaki harcamalar 2024'te 54,6 milyar euro iken 2025'te 72,2 milyar euroya yükseldi. Harcama artışı 17,6 milyar euroda kalırken muafiyet kapsamında kullanılan ek borç 28,6 milyar euro oldu. Aradaki 11 milyar euroluk fark, ek borcun yüzde 38,5'inin ilave savunma ve güvenlik harcaması yaratmadığını gösterdi. Toplam harcamalar ayrıca 2025 bütçesinde planlananın 3,1 milyar euro altında gerçekleşti. Ifo, bu sonucu doğrudan kaynakların yanlış kullanıldığı şeklinde değerlendirmedi. Raporda, gayrisafi yurt içi hasılanın yüzde 1'ini aşan mevcut savunma harcamalarının da borçla karşılanmasına izin veren düzenlemenin, daha önce vergi gelirleriyle finanse edilen harcamaları borç finansmanına taşıdığı belirtildi. Böylece çekirdek bütçede diğer alanlar için otomatik olarak kaynak oluştu. Artışın 9 milyar eurosu savunmaya gitti Savunma muafiyeti kapsamındaki 17,6 milyar euroluk harcama artışının 9 milyar eurosu doğrudan savunmaya, 8,4 milyar eurosu saldırıya uğrayan ülkelere verilen yardımlara yöneldi. İstihbarat hizmetleri ile sivil ve nüfus koruma harcamalarının her biri 200 milyon euro arttı. Bilgi teknolojileri sistemlerinin korunmasına ayrılan kaynak ise 300 milyon euro geriledi. Siber güvenlik harcamalarındaki düşüş oranı yüzde 18,6 oldu. Savunma kategorisinde en büyük artış 4,53 milyar euroyla askerî satın almalarda gerçekleşti. Konaklama ve askerî tesislerle bağlantılı harcamalar 2,32 milyar euro, komuta birimleri, birlikler ve askerî personelle ilgili ödemeler 1,05 milyar euro arttı. Askerî satın alma harcamaları yıllık yüzde 154 yükselerek yaklaşık iki buçuk katına çıktı. Savunma araştırması, askerî teknoloji geliştirme ve test harcamalarındaki artış ise yalnızca yüzde 1,7'de kaldı. En büyük pay mühimmatın Harcama kalemleri arasında en güçlü artış 2,32 milyar euroyla mühimmat alımlarında kaydedildi. Silahlı kuvvetler için araç alımları 890 milyon euro, Eurofighter savaş sistemi için yapılan harcamalar 790 milyon euro, orta sınıf tekerlekli zırhlı araç alımları 780 milyon euro ve muharebe aracı alımları 710 milyon euro arttı. Federal kara yollarının korunması ve genişletilmesi için Autobahn GmbH'ye aktarılan 900 milyon euroluk kaynak da savunma muafiyeti kapsamında yer aldı. Ifo, bu kalemin doğrudan silahlanma bağlantısı bulunmadığına dikkat çekerek bazı altyapı yatırımlarının vergiyle finanse edilen bütçeden borçla karşılanan savunma istisnasına taşındığını belirtti. Askerî taşınmazlara ilişkin kira ve kiralama giderleri 720 milyon euro, kıyafet sisteminin işletilmesine yönelik harcamalar 290 milyon euro, P-8A Poseidon denizaltı savunma uçaklarının tedariki için yapılan harcamalar ise 240 milyon euro yükseldi. Araştırmaya ayrılan pay yüzde 1,2'de kaldı Savunma muafiyeti içinde askerî araştırma ve teknoloji geliştirme harcamaları 2025'te 883,8 milyon euro olarak gerçekleşti. Bu tutar toplam muafiyet harcamalarının yalnızca yüzde 1,2'sini oluşturdu ve 2024'teki 878,4 milyon euroluk seviyeye yakın kaldı. Askerî araştırma, geliştirme ve test bölümü için başlangıçta 1,2 milyar euro harcama planlanırken gerçekleşme 900 milyon euro oldu. Askerî teknoloji geliştirme ve test kaleminde bütçelenen 356,1 milyon euronun yalnızca 82,8 milyon eurosu kullanıldı. Bundeswehr özel fonu da dahil edildiğinde Almanya'nın toplam askerî araştırma ve geliştirme harcamaları 2,4 milyar euroya ulaştı. Bu tutar, 85,9 milyar euroluk toplam savunma harcamalarının yüzde 2,8'ine karşılık geldi. Ifo, ek kaynakların ilk yılda insansız sistemler, elektronik harp ve siber savunma gibi yeni yeteneklerden çok mühimmat, araç ve savaş uçakları gibi geleneksel kapasitelere yöneldiğini belirtti. Raporda, yeni borçlanma imkanının geleceğin savunma kapasitesini güçlendirip güçlendirmediğinin belirsizliğini koruduğu ifade edildi.