ChatGPT, yalnızca bir referans çiziminden yola çıkarak beş katlı bir konut yapısının Revit modelini ve teknik çizim setini yaklaşık 79 dakikada oluşturdu. Deney, mimari tasarımda otomasyonun ulaştığı noktayı gösterirken, mühendislik gerektiren işlerde hâlâ önemli sınırlar bulunduğuna işaret ediyor.
Bir apartman binasının üç boyutlu modelini oluşturmak, deneyimli bir mimar için bile saatler sürebilen bir süreç. Duvarların, kapıların, pencerelerin ve merdivenlerin yerleştirilmesi; katların düzenlenmesi; çizimlerin hazırlanması ve ölçülendirilmesi, tasarım sürecinin önemli bir bölümünü oluşturuyor.
Ancak gerçekleştirilen yeni bir ChatGPT deneyi, bu işlerin önemli bir kısmının artık tek bir sistem tarafından otomatik olarak yapılabileceğini ortaya koydu.
Deneyi gerçekleştiren kullanıcı, internette bulduğu bir apartman binasına ait tipik kat planı, cephe ve kesit çizimlerinin ekran görüntüsünü aldı. Ardından GPT-6 Astra modelinden, bu referansı kullanarak yapının tamamını Revit ortamında yeniden oluşturmasını ve bir çizim seti hazırlamasını istedi.
ChatGPT, Codex üzerinden Revit'e MCP aracılığıyla bağlandı ve en yüksek akıl yürütme ayarında çalıştırıldı.
Sonrasında kullanıcı sürece müdahale etmedi.
Yaklaşık 1 saat 19 dakika 29 saniye süren işlemin sonunda ChatGPT, açık zemin katın üzerinde dört konut katı bulunan beş katlı bir yapı oluşturdu. Binada toplam 16 daire yer aldı.
Oluşturulan Revit dosyasında 327 duvar, 162 kapı ve 98 pencere bulunuyordu. Ayrıca merdivenler, balkonlar, çatılar, kolonlar ve kirişler de modele dahil edildi.
ChatGPT bununla da sınırlı kalmadı. Odaları etiketledi ve renklerle kodladı, toplam 267 ölçülendirme gerçekleştirdi. Ardından plan, cephe, kesit ve çizelgelerden oluşan dört paftalık bir teknik çizim setini PDF formatında dışa aktardı.
Deneyi gerçekleştiren kullanıcı, çalışmanın başından sonuna kadar herhangi bir manuel müdahalede bulunmadığını belirtti. Bu, ChatGPT'nin bir mimari modelleme yazılımında yalnızca komutları yerine getiren bir yardımcı olmaktan çıkıp, bir dizi görevi kendi başına planlayıp uygulayabildiğini gösteren dikkat çekici bir örnek.
Tekrarlanan işler ChatGPT için daha kolay
Deney, ChatGPT'nin mimarlık sektöründe özellikle tekrarlanabilir işlerde neden dikkat çektiğini de gösteriyor.
Apartman projelerinde tipik kat planlarının tekrarlanması, benzer pencerelerin ve kapıların kullanılması ve belirli tasarım kurallarının farklı katlara uygulanması, otomasyona elverişli görevler oluşturuyor.
Bu nedenle üç boyutlu modelleme sürecinin önemli bir bölümü, ChatGPT gibi araçlar açısından giderek daha erişilebilir hale geliyor. Bir kez oluşturulan tasarım mantığının farklı katlara ve benzer yapı elemanlarına uygulanabilmesi, özellikle standartlaşmış konut projelerinde önemli zaman tasarrufu sağlayabilir.
Ancak bir binanın modellenmesi ile tasarlanması aynı şey değil.
Bir sonraki aşama olarak görülen HVAC, sıhhi tesisat ve taşıyıcı sistem tasarımında yalnızca geometrik doğruluk yeterli değil. Bu alanlarda mühendislik hesapları, farklı disiplinlerin koordinasyonu ve çok sayıda tasarım kararının değerlendirilmesi gerekiyor.
Üstelik bu kararların önemli bir bölümü, standart bir şablonun uygulanmasından ziyade mühendislik deneyimi ve muhakemesi gerektiriyor.
Bu da ChatGPT'nin mimarlık ve mühendislik alanındaki geleceği açısından önemli bir ayrım ortaya koyuyor: Bilgisayarda bir binayı oluşturmak giderek otomatikleşebilirken, güvenli, ekonomik ve uygulanabilir bir binaya ilişkin kararları tamamen otomatikleştirmek çok daha zor.
Deneyi gerçekleştiren kullanıcının değerlendirmesine göre, özellikle HVAC, sıhhi tesisat ve taşıyıcı sistem tasarımı gibi disiplinlerde otomasyonun önünde daha uzun bir yol bulunuyor. Bu görevlerde hesaplamaların yanı sıra koordinasyon ve mühendislik muhakemesi de belirleyici.
Dolayısıyla yaklaşık 80 dakikalık deney, ChatGPT'nin artık bir binayı bilgisayar ekranında oluşturabildiğini gösterse de, bunun gerçek dünyada bir binayı tek başına tasarlayabildiği anlamına gelmediğini de hatırlatıyor.
ChatGPT için mimarlıkta ilk büyük kazanımların, insan tasarımcıların yerine karar vermekten ziyade onların saatler harcadığı tekrarlanan işleri üstlenmekten gelmesi bekleniyor.
Şimdilik sınır oldukça net görünüyor: ChatGPT çizimleri giderek daha hızlı üretebiliyor. Ancak güvenli, işlevsel ve inşa edilebilir bir yapı için gereken tasarım muhakemesi hala insan uzmanlığının altında.
Hâlâ insan uzmanlığının altında. Ancak bu sınırın nerede başlayıp nerede bittiği, kullanılan araçların yetenekleri geliştikçe yeniden tartışılacak gibi görünüyor.
Bugünkü deneyin dikkat çekici tarafı, ChatGPT'nin yalnızca bir çizimi yorumlaması değil, bu çizimdeki bilgileri bir tasarım yazılımında gerçek yapı elemanlarına dönüştürmesi. Kullanıcının verdiği referans görüntü ile çalışan sistem, duvarlardan pencerelere, merdivenlerden çizim paftalarına kadar birbiriyle bağlantılı çok sayıda işlemi tek bir çalışma akışı içinde tamamladı.
Bu yaklaşım yaygınlaştıkça mimarların bilgisayar başında geçirdiği zamanın niteliği de değişebilir. Modelleme ve dokümantasyon gibi zaman alan işlerin bir bölümünün ChatGPT'ye bırakılması, mimarların daha fazla tasarım kararı, proje koordinasyonu ve kontrol süreçlerine odaklanmasını sağlayabilir.
Fakat bu dönüşümün gerçekleşmesi için yalnızca daha güçlü modeller yeterli olmayabilir. ChatGPT'nin ürettiği modellerin doğruluğunun kontrol edilmesi, yapı yönetmeliklerine uygunluğunun değerlendirilmesi ve gerçek bir projede uygulanmadan önce mühendisler tarafından doğrulanması gerekiyor.
Bu nedenle deney, bugün için bir mimarın yerini alan bir sistemden çok, mimarın yanında çalışan yeni bir dijital araç olarak değerlendirilebilir.
Yine de 79 dakika 29 saniyelik bu çalışma, mimari yazılımlarla konuşabilen modellerin geldiği noktayı göstermesi açısından dikkat çekici. Birkaç yıl önce saatlerce sürebilecek bazı işlemleri otomatikleştirmek temel hedefken, şimdi tartışma giderek daha farklı bir soruya kayıyor: Bir sonraki aşamada ChatGPT'ye hangi tasarım kararları emanet edilebilir?
Bu sorunun yanıtı henüz net değil. Ancak mimarlık ofislerinde yapay zekâ destekli araçların kullanım alanı genişledikçe, tasarım sürecindeki insan-makine sınırının da yeniden çizilmesi kaçınılmaz görünüyor.
Deneyin tamamını gösteren video:
