Dövme sanatı günümüz toplumlarında ana akım kültürün ayrılmaz bir parçasına dönüşürken, akademik ve sosyolojik saha araştırmaları boyun, yüz ve el gibi açıkta kalan bölgelerdeki çizimlerin iş arayanların istihdam olanaklarını ciddi biçimde baltaladığını gösteriyor.
İngiltere merkezli uluslararası kamuoyu araştırma kuruluşu YouGov tarafından 2024 yılında gerçekleştirilen geniş kapsamlı anket, 25-49 yaş grubundaki bireylerin yüzde 40 gibi yüksek bir oranla bedeninde en az bir dövme taşıdığını ortaya koydu.
Katılımcıların en çok tercih ettiği bölge üst kol olarak kayıtlara geçse de kurumsal iş dünyasındaki geleneksel yargılar açıkta kalan mürekkep izlerini mesleki bir kusur şeklinde algılıyor.
'de yer alan habere göre, İngiltere Başbakanı Andy Burnham gibi üst düzey bir siyasetçinin bile kolunda Manchester kentinin simgesi olan işçi arısı dövmesi taşıması, beden çizimlerinin kazandığı meşruiyetini güçlendirdi.
Buna karşın bireysel tercihlerdeki hızlı artış, şirketlerin personel seçimindeki katı bariyerleri tamamen yıkmaya yetmiyor.
Sosyolog Dr. Michael Rees, kalıcı bir akademik pozisyona atanana kadar boyun ve ellerine dövme yaptırmaktan özellikle kaçındığını vurgulayarak, "Çalıştığım meslekte bile bunun iş bulma ihtimalime zarar verebileceğinden endişe ediyordum" sözleriyle durumu özetledi.
El ve yüz bölgesine desen işleten adayların potansiyel meslek tercihlerini kendi elleriyle daralttığına dikkat çekti.
Dr. Michael Rees'in ellerinde ve boynunda dövmeler var, ancak bu dövmeleri akademik alanda ilk işini alana kadar yaptırmamıştı
YouGov tarafından 2022 yılında kamuoyuyla paylaşılan bağımsız araştırma verileri de sosyologların sahadan edindiği gözlemleri doğruluyor.
Toplumun yaklaşık üçte ikisi yüz veya boyun çevresindeki görünür dövmeleri profesyonel iş yaşamına tamamen aykırı bulurken, benzer bir çoğunluk vücudun diğer bölgelerindeki dövmelerin kariyer duruşuna gölge düşürmediğini düşünüyor.
Kanada sınırları içindeki Calgary Üniversitesi bünyesinde doktora tezini tamamlayan Dr. Alyssa Grocutt, kurumsal alanlarda dövmeli bireylere yönelik hem olumlu hem de olumsuz kalıp yargıların günümüzde tüm gücüyle varlığını koruduğunu savunuyor.
İş arayanların mülakat masalarında karşılaştığı psikolojik bariyerin halen son derece etkin kaldığını söyledi.
Akademik araştırmanın ayrıntıları, dövmede tercih edilen görsel temanın iş veren nezdinde bıraktığı intibayı baştan aşağı değiştirdiğini belgeliyor.
Mülakata katılan adaylardan bıçak veya kafatası gibi korkutucu motifler taşıyanlar doğrudan 'riskli' kategorisine itilirken, gül ve yaprak gibi zarif figürleri seçenler iş verenler tarafından çok daha yaratıcı ve sanatsal kabul ediliyor.
Dr. Alyssa Grocutt, genel istatistiklere bakıldığında görünür dövmesi bulunan iş başvuru sahiplerinin dövmesiz adaylara oranla işe kabul edilme şansının belirgin biçimde düşük seyrettiğini belirtti.
Ancak yaratıcı branşlarda veya serbest girişimcilik sahasında faaliyet yürüten profesyoneller için dövmeler kişisel markanın doğal bir uzantısı haline geliyor.
Kovulma paniği Almanları sokaklara döktü: İşini kaybetme korkusuyla şirket kuranlar rekor kırdı
Kişisel deneyimlerini aktaran Dr. Alyssa Grocutt, 11 yıl önce el, boyun ve yüz dövmelerinin sektör içinde doğrudan 'iş engelleyici' olarak adlandırıldığını ve dövme sanatçılarının bu hassas noktalara işlem yapmayı reddettiğini hatırlattı.
Günümüzde dövme sanatçılarının bu katı tutumu geride bıraktığını ifade eden araştırmacı, "Bence bu durum biraz değişiyor. Artık daha olumlu bir algı var. Ancak yine de çok daha fazla dikkat çekiyorsunuz ve buna alışmak gerekiyor" değerlendirmesinde bulundu.
Geçmiş yüzyıllarda suç çeteleri, denizciler, motosiklet kulüpleri ve punk akımı gibi karşı kültür hareketleriyle anılan bu gelenek, 2000'li yıllarla birlikte popüler televizyon programları sayesinde ana akıma katıldı.
Dr. Michael Rees, 1990'lı yılların sonunda marjinal kabul edilen dövmelerin popüler televizyon programları ve ünlü isimler eşliğinde toplum nezdindeki gizemini kaybettiğini dile getirdi.
İngiliz sosyologun akademik çalışmasında görüş bildiren katılımcıların tamamı, eski İngiliz milli futbolcu David Beckham'ın 1999 yılında yaptırdığı ilk dövmeden ilham aldığını ifade etti.
Günümüzde Harry Styles ve Ed Sheeran gibi popüler müzisyenlerin vücutlarında 50'den fazla çizim yer alıyor.
İngiltere'nin Kent bölgesinde çalışmalarını sürdüren dövme sanatçısı Martha Smith ise dövmelere yönelik köklü ön yargıların kırıldığını, bu tercihin suçla veya sınıfsal ayrımcılıkla bağının bütünüyle koptuğunu düşünüyor.
Catherine Hibbert, "Sanırım bu bir adrenalin patlaması, ama sonrasında günlerce kendimi çok iyi hissediyorum" dedi
İnce çizgi ve noktalama tekniğinde uzmanlaşan Martha Smith, İngiltere Ulusal Sağlık Hizmetleri bünyesindeki doktor ve hemşirelere, sosyal hizmet uzmanlarına ve öğretmenlere aralıksız dövme uyguladığını söyledi.
Sosyal medya platformu Instagram üzerinde ince çizgili dövme etiketinin 10 milyondan, noktalama tekniklerinin ise 4 milyondan fazla arandığını hatırlatan Martha Smith, dövme sanatçılarının zengin sanatsal birikimleriyle öne çıktığını vurguladı:
"Artık çoğu zaman bir dövme sanatçısını yaptığı sanat eserleri nedeniyle tercih ediyorsunuz.
Bu durum, dövme yaptırmak isteyebilecek insan çeşitliliğini artırıyor.
Aynı zamanda sanat koleksiyoncusu olmanın daha uygun maliyetli bir yolu."
İlk dövmesini yaptırmak amacıyla 20 yıl bekleyen ve bir sanat galerisinde görev alan 44 yaşındaki Catherine Hibbert, kolundaki geometrik desenlerin ailesini simgelediğini aktardı.
Yaşlılık döneminde pişmanlık duyulacağı yönündeki eleştirileri önemsemediğini belirterek, "Onlar birer hikaye gibi. Benimle ve hayatımla ilgili anıları ve hikayeleri taşıyorlar" sözleriyle hislerini dile getirdi.
Dr. Michael Rees de dövme tutkusunun ardındaki en temel itici gücün özgünlük arayışı olduğuna işaret ederek, kişilerin bedenlerine işlettikleri bu figürler sayesinde kendi kimliklerine, değerlerine, kurtuldukları bağımlılıklara ve hayattaki yolculuklarına kalıcı biçimde sahip çıktığını kaydetti.
12 iş kolunda çalışanlar 10 yıl içinde işsiz kalacak