Kaynak, Ozan Köse/AFP/Getty Images
LGBTİ+ derneklerine yönelik soruşturmalar kapsamında gözaltına alınan onlarca aktivistten en az 60'ı tutuklandı.
Adalet Bakanı Akın Gürlek'in "Ailem Güvende" adı ile duyurduğu soruşturmalarda İzmir'in ardından Ankara ve Mersin'de de tutuklamalar gerçekleşti.
'nin avukatlardan edindiği bilgiye göre Ankara'da gazeteci Tuğba Tekerek ve yedi Kaos GL Derneği yöneticisi dahil olmak üzere 13 kişi tutuklandı.
Tekerek'in KAOS GL gazetesi için Gürcistan'daki seçimlerde LGBTİ+ hakları ile ilgili bir haber gerekçe gösterilerek gözaltına alındığı belirtildi.
Derneğin yönetim ve denetim kurulu yedek üyesi yedi kişi ise adli kontrol tedbiriyle serbest bırakıldı.
Tutuklama kararında şüphelilere Dernekler Kanunu'na muhalefet, müstehcen yayınların yayımlanmasına aracılık etmek ve çocuğun görebileceği yerlerde müstehcenlik suçlamaları yöneltildi.
Mersin'de gözaltına alınan 33 kişiden 26'sı tutuklandı. Aydın'da gözaltına alınan altı kişiden beşi tutuklandı.
İstanbul'da 13 Eylül'de gözaltında alınan 29 kişinin ise 16 Eylül'de adliyeye sevk edilmesi bekleniyor.
İzmir'de gözaltına alınan kişilerden 16'sı 14 Eylül Pazartesi tutuklanmıştı.
İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı'nın yürüttüğü soruşturmada, kent genelinde toplumun huzurunu ve sükununu bozmaya yönelik faaliyetlerde bulundukları iddiasıyla 24 şüpheli hakkında gözaltı kararı verilmişti.
Bu kişilere sosyal medya hesapları üzerinden yaptıkları paylaşımlarla "müstehcenlik" ile "fuhşa teşvik, aracılık etmek veya yer temin etmek" suçları yöneltilmişti.
LGBTİ+ aktivistlerinin gözaltına alınması ve tutuklanmasının ardından 15 Eylül'de İstanbul'da basın açıklaması yapmak isteyen gruba polis müdahale etti.
Çağdaş Hukukçular Derneği (ÇHD) 106 kişinin gözaltına alındığını duyurdu.
ÇHD açıklamasında "Toplam gözaltı sayısı 106. Gözaltındaki kişiler Gayrettepe, Küçükçekmece ve İstanbul İl Emniyet Müdürlüğünde tutuluyor. Saatler geçmesine rağmen avukat görüşü de ifadeler de henüz başlamadı. Üç yerde de gözaltıları takip ediyoruz" denildi.
Türkiye Gazeteciler Sendikası (TGS) BirGün Gazetesi Muhabiri Sarya Toprak ve ARD TV Muhabiri Şener Azak'ın da haber takibi esnasında gözaltına alındığını kaydetti.
TGS'nin 15 Eylül'deki bir başka açıklamasında ayrıca, "Gazeteci Tuğba Tekerek'in mesleki faaliyetinin suçlamaya konu edilmesini ve tutuklanmasını kabul etmiyoruz" denildi ve serbest bırakılması çağrısı yapıldı.
14 Eylül Pazartesi akşamı İzmir'de insan hakları örgütleri ve sol partilerin katılım gösterdiği protestoya da polis müdahale etmişti.
İnsan Hakları Derneği İzmir Şubesi, pankart açılmasıyla birlikte polisin "yoğun biber gazı kullandığını" ve biri avukat iki kişinin "darbedilerek gözaltına alındığını" bildirdi.
Açıklamada gözaltına alınanların avukatlarıyla görüşmelerinin de "hukuka aykırı biçimde kısıtlandığı" belirtildi.
İzmir Barosu, gözaltına alınan avukatın ismini Halil Dönmez olarak açıkladı.
Baro, "gözaltındaki iki kişinin gözaltı süresince avukata erişim ve müdafi yardımından yararlanma haklarının hukuka aykırı biçimde engellendiğini" kaydetti.
Adalet Bakanı Akın Gürlek 13 Eylül'de yaptığı açıklamada İstanbul, Ankara, İzmir, Aydın ve Mersin merkezli olmak üzere toplam 15 ilde LGBTİ+ dernekleri ile mekanlar haklında adli işlem başlatıldığını açıkladı.
Gürlek, "'Ailem Güvende' operasyonlarında, 5 il merkezli ve toplam 15 ili kapsayan çalışmalarda 162 şüpheli, 9 dernek ve 13 işletmeye yönelik adli işlemler gerçekleştirilmektedir" dedi ve şunları ekledi:
"Soruşturmaların mali boyutunda ise LGBT ve ahlaksızlığı teşvik eden derneklere ilişkin; MASAK incelemelerinde bazı derneklere yurt dışındaki kamu kurumları ve yabancı kuruluşlardan yüksek tutarlarda fon aktarıldığı tespit edilmiştir."
Bakan Gürlek tarafından 14 Eylül'de 81 ilde Ağır Ceza Cumhuriyet Başsavcılıklarına genelge gönderildi.
Yazıda başsavcılıklardan, "Çocukları ve gençleri hedef alan müstehcen ve suç içerikli faaliyetlere ilişkin ihbarların gecikmeksizin değerlendirilmesi", "gerekli hâllerde içerik çıkarma ve erişim engelleme tedbirlerinin uygulanması", "organize yapı şüphesinde örgütlü suç hükümlerinin devreye alınması" ve "suçtan gelir elde edildiğine dair emare bulunması hâlinde eş zamanlı mali soruşturma yürütülmesi" istendi.
Gözaltı ve tutuklamalara dünya çapından tepkiler geldi.
Birlemiş Milletler (BM) İnsan Hakları Savunucuları Özel Raportörü Andrea Bolaños Vargas, insan hakları çalışmaları nedeniyle gözaltında tutulan herkesin derhal serbest bırakılması çağrısı yaptı.
Avrupa Komisyonu Sözcüsü Christian Wigand "Komisyon, LGBTIQ+ aktivistleri, insan hakları dernekleri ve işletmeler hakkındaki soruşturmalar ve gözaltılar kaygı duyuyor" dedi.
Türkiye Psikiyatri Derneği, Türk Tabipleri Birliği Uzmanlık Dernekleri Eşgüdüm Kurulu ve Türk Tabipleri Birliği sosyal medya hesaplarından yayınladığı ortak açıklama ile LGBTİ+ bireylere yönelik "ayrımcılığa" son verilmesi çağrısı yaptı.
Türkiye İşçi Partisi Genel Başkanı Erkan Baş, "Bu memleketin her bir yurttaşı, herkesi bağlayan bir hukuk ve karşılıklı saygı çerçevesinde eşit yaşam hakkına sahiptir" dedi.
EMEP Milletvekili Sevda Karaca, "Kendi yarattıkları yoksulluğun, şiddetin ve çürümenin üzerini LGBTİ'leri düşmanlaştırarak örtemezler. LGBTİ'lerin yaşam ve örgütlenme hakkını savunmak, bu ülkede herkesin haklarını ve özgürlüğünü savunmaktır" dedi.
DEM Parti İstanbul Milletvekili Özgül Saki, "Aileniz sizin olsun. Kimin nasıl yaşayacağına, kimin kiminle yan yana duracağına, kimin örgütleneceğine sizin düşmanca ahlak anlayışınız karar vermeyecek" dedi.
Yeni Parti İzmir Milletvekili Gökçe Gökçen, "Etki ajanlığı yasası geçmedi, eşcinselliğe özendirme yasası geçmedi. Ama şimdi olmayan bir yasa uygulanıyor. Konu sadece ilgili derneklerin değil, tüm milletvekillerinin ve TBMM'nin sorunudur" dedi.
TİP LGBTİ+ Bürosu, "İktidarın bir gecede LGBTI+ hak savunuculuğunu suç kategorisine sokma çabalarını ve bu keyfi kararları reddediyoruz" şeklinde açıklama yaparken "Yasal haklarımızı, örgütlenme özgürlüğümüzü ve yan yana durma irademizi savunmaktan vazgeçmeyeceğiz" ifadelerine de yer verildi.
Çağdaş Hukukçular Derneği İstanbul Şubesi'nden yapılan açıklamada, "Nefreti körükleyen, ahlakçı, aileci politikalarla örgütlenme özgürlüğünü gasp eden saldırıların karşısında, LGBTİ+'ların yanındayız" denildi.
İnsan Hakları Derneği gözaltına alınanların serbest bırakılmasını talep ederken "Bu derneklerin hedef alınması, insanları test ve tedaviden uzaklaştırır, kamu sağlığını tehdit eder ve HIV ile yaşayanların son derece hassas kişisel verilerini devlet müdahalesine açık hâle getirir" denildi.
DİSK Basın-İş, "Demokratik bir toplumda hiçbir kimlik, hiçbir hak savunucusu ve hiçbir yayın organı, düşüncesi veya kimliği nedeniyle erişim engeliyle, gözaltı ve tutuklama ile cezalandırılamaz" şeklinde bir açıklama yayımlarken demokratik kitle örgütlerini, sendikaları, meslek örgütlerini ve hak savunucularını ortak mücadeleye davet etti.
İnsan Hakları Savunucuları Dayanışma Ağı tarafından yapılan ortak açıklamada da "İnsan haklarını ve LGBTİ+ haklarını savunmak suç değildir. Birlikte hak mücadelesi yürüttüğümüz arkadaşlarımız derhal ve koşulsuz olarak serbest bırakılmalı, LGBTİ+'ların varoluşlarını, örgütlenme özgürlüklerini ve hak savunuculuğu faaliyetlerini engellemeye yönelik tüm baskı, hedef gösterme ve müdahalelere derhal son verilmelidir" denildi.
